Open: Mon - Sat: 7:30 am - 23:00 pm
Call: 0909.378.208

Ai đã từng đi qua những vùng đất của thơ ca nhạc họa, vùng đất văn hiến một thời thì cũng không khỏi bồi hồi như lạc giữa những ký ức của công trình kiến trúc, đền đài, miếu mạo, những con đường lát đá, hay cây đa giếng nước bên đình. Tôi thì đúng tròn 20 năm đi đi lại lại giữ Quảng Nam đến miền Quan Họ, rồi bay giữa TPHCM đến nơi của chữ tình luôn hiển hiện trong làng điệu dân ca, cùng liền anh liền chị. Nơi mà hát, biểu diễn gọi là "chơi" tàn canh mới thôi. Ngày ấy là Hà Bắc, nay là Bắc Ninh tách ra cùng với Bắc Giang. Bắc Ninh của là thắm đượm chữ Tình, trong ánh mắt, trong vòng tay cũng như trong cách mời trầu mời rượu.

xoiloitoan1

Đâu chỉ có sự trang trọng của ký ức lịch sử, mà còn mộc mạc trong món ăn , thức uống của vùng đất khoa bảng( sinh ra nhiều tiến sĩ nhất cả nước). Tôi không làm sao quên được, một trưa nắng oi ỏi, lúc bước vào xe ô tô để về Hà Nội làm việc. Bổng 1 người chạy đến gõ cửa xe, tôi quay kính xuống và anh (chừng 60 tuổi) dúi vào tôi 1 gói nilon bọc 2 hộp xốp. Rồi anh nói luôn, gửi em gói xôi, đi đường ăn lót dạ, xôi ngô đấy em ah. Thật lòng, tôi cũng miễn cưỡng nhận cho anh vui. Chứ tôi không thích những món ăn khô, hoặc món ăn có nép. Vẫy tay chào anh, xe lăn bánh về lại thị thành, nơi bàn ăn của ngon vật lạ đang chờ.
Nhưng rồi, đi đường không may kẹt xe, cùng với chú tài xế đưa tôi đi không rành đường Hà Nội, chạy lòng vòng mất 3 tiếng chưa đến nơi. Thông thường chỉ hơn 1 tiếng, thế mà bây giờ 2h chiều vẫn còn ngồi trên xe. Bụng tôi sôi lên ùng ục, bổng nhớ đến gói xôi ngô bác ấy tặng, tôi lôi ra. Ui mùi thơm ngào ngạt của hành phi, làm tôi không cưỡng lại nổi, lập tức dùng tay bốc ngay 1 nắm rồi vo tròn lại đưa vào miệng nhai nhanh,bổng tôi dừng lại... Wow, sao ngon quá, nó bùi bùi, ngọt ngọt lại mặn mặn, rồi tôi nhai tiếp thấy béo béo .. Tôi bảo gì thế này ta, sao lạ thế. Tôi ăn xôi cúc, xôi thịt, xôi đậu phộng...rồi,một phần không thích nên cũng thấy được được. Giờ sao ngon thế này, tôi đâm ra nghi ngờ, chắc do đói bụng, giống như câu Chuyện Mầm Đá khi xưa chăng.

xoiloitoan2

Vợ chồng Lợi Toán gần 30 năm trước vào Sài Gòn để bay qua Séc

Rồi kể từ hôm ấy, 3 năm trôi qua, tôi cũng đi lại Bắc Ninh . Nơi thay da đổi thịt từng ngày, giờ đã là thành phố có thu nhập đầu người cao nhất cả nước. Khách sạn 5 sao cũng đã hiện diện xừng sững nơi đây. Lần này tôi về ở tại khách sạn này, tình cờ ngồi ăn sáng bên nhà hàng khách sạn, đối diện là quán xôi mà ngày ấy, tôi ăn nghi ngờ là do mình quá đói nên mới ngon đặc biệt thế. Tôi muốn thứ ngay, tôi nhờ người mang hộ qua dùm 1 đĩa. Bây giờ bụng tôi cũng "ngang dạ". Tôi bắt đầu ném 1 muỗng, ui nó vẫn ngon thế, lạ lùng thật, rồi muỗng tiếp theo rồi lại tiếp theo đến hết. Lúc ấy, cái bác dúi tôi gói xôi ngày nào giờ là hàng xóm của khách sạn cũng lên nhà hàng tìm tôi, vì biết tôi ra. Sau cái bắt tay là tôi vào ngay chủ đề về Xôi Ngô, tôi hỏi anh dồn dập về công thức, về thành phần nguyên liệu, mới thấy xôi ngô không phải nấu mà phải hấp, rồi lọc hành, rồi chọn dầu thực vật, rồi những ngày cơ cực thời bao cấp anh phải bỏ đoàn tuồng( anh học trường tuồng Hà Bắc cũ) về phụ vợ bán xôi để nuôi con ăn học, vì lúc ấy lương nghệ sĩ thấp quá cứ tiếp nối trong mạch kể chuyện có phần duyên dáng của anh. Anh kể với gương mặt rạng ngời, đầy tự hào. Trời miền Bắc nóng thì oi lắm, sáng sớm lúc mọi người còn ngủ vợ chồng anh nhóm lò, quạt than vất vả.. Người cứ đen nhanh nhánh. Làm kịp để đẩy đến các cổng trường học , cơ quan bán cho mọi người kịp ăn sáng để vào làm, các cháu vào học. Ăn ngon, rẻ sạch nhưng đảm bảo dinh dưỡng, ăn chắc bụng, đến trưa bao tử cũng chưa biểu tình đòi bữa. Từ ấy mà gia đình anh khấm khá dần lên, tích góp tiền bạc đến mức đủ để đi qua trời Tây, nơi nước Séc đang rất cần những con người cần cù, thương mại giỏi từ Việt Nam sang, những năm đầu thập niên 90' thế kỷ trước, vợ chồng anh đầu tư kinh doanh 4 năm ròng ở đó. Tích lũy tiền bạc khá hơn, có tuổi anh quay về Bắc Ninh, nơi chôn nhau cắt rốn. Mở siêu thị máy lọc nước, giờ doanh nghiệp Lợi Toán của anh đã có chổ đứng vững chắc ở tỉnh giàu văn hiến nhưng công nghiệp thì vào loại hạn nhất nước này nhưng thùng xôi ngay ấy vẫn được vợ chồng anh duy trì.

xoiloitoan4

xoiloitoan5

Khách hàng ăn xôi 30 năm nay

Xôi bà Toán nổi tiếng nức vùng Bắc Ninh, không bảng hiệu, không quảng cáo nhưng chỉ trong 2 tiếng sáng thì 50kg xôi bán hết sạch. Từ cụ già đến em bé, từ chị lao công đến anh giám đốc to của doanh nghiệp cũng đỗ xịch ô tô trước nhà vào mua máy gói mang đi. Tôi ngồi tầng 3 nhà hàng nhìn qua, cứ thấy tay chị Toán thoăn thoắt bán không ngơi nghỉ. Tôi bắt đầu tò mò hơn nữa, tôi không thể không qua chào chị và mục sở thị. Chị đôn đả vừa bán vừa cười vừa nói chuyện với khách rồi với tôi. Một người miền Nam bắt đầu mê xôi ngô, tôi chụp hình với chị , với khách, những người gần 20 năm ăn sáng luôn là xôi Ngô bà Toán.

xoiloitoan3

Tác giả với Bà Toán

xoiloitoan6

Công việc rồi phải đi, tôi tạm biệt anh chị. Anh Lợi chồng chị Toán không quên nói với theo. Ước gì xôi này được phục vụ cho hành khách trên các chuyến bay, lúc anh bay qua lại châu Âu đã có mong ước này. Lên xe ra sân bay Nội Bài, Bắc Ninh cứ dần khuất lại phía sau nhưng lời nói của anh cứ lãng vãng trong suy nghĩ của tôi về một món ăn dân giã, truyền thống đi vào lòng người ấy không ngớt những điều suy tính. Nếu có dịp họp hội đồng cổ đông với Vietject air tôi sẽ đề nghị với chi Thảo chủ tịch về mong ước này. Ước mong của anh tự nhiên cũng trở thành ước mong của tôi. Bất kì ai, cứ có dịp đến Bắc Ninh thử ăn một lần Xôi Ngô bà Toán thì sẽ ngộ ra điều tôi mong ước nhé. Đó là điều tôi tin chắc! Và lần này khác với mọi khi, hành lý tôi quay về nhà có thêm mấy gói xôi ngô thơm hành phi ngào ngạt mà anh Lợi không quên dúi vào lòng tôi.

Nguyễn Anh Tài ( chuyên gia tư vấn chiến lược về chính sách-đầu tư)

* Địa chỉ quán xôi Bà Toán: 406 Ngô Gia Tự- Tiền AN- TP Bắc Ninh- tỉnh Bắc Ninh

Scroll to top